File.split
RubyのFile.splitを使うと、パス名とファイル名を分けられます。
dir, file = File.split('/usr/bin/ruby')
puts dir #=> /usr/bin
puts file #=> ruby
dir, file = File.split("C:\\Program Files\\Theorem Solver\\Fermat.exe")
puts dir #=> C:\Program Files\Theorem Solver
puts file #=> Fermat.exe